Stoel van Mussert na 50 jaar weer in Almelo

In het Stadsmuseum: Hans Krol (rechts) van de Historische Kring Stad en Ambt Almelo en Wim Dommerholt van het Stadsmuseum met de stoel van NSB-baas Mussert. Behalve de bekleding is de bureaustoel nog origineel. © Reinier van Willigen

ALMELO – De stoel van NSB-voorman Anton Mussert keert na bijna 50 jaar terug in Almelo. Hij wordt er onderdeel van ‘Het Verzet Kraakt’, een expositie over de overval in 1944 van verzetsmensen op het Almelose filiaal van De Nederlandsche Bank. 

Alfons Huiskes 09-05-17 

De bureaustoel heeft vanwege zijn herkomst historische waarde, maar ook een opmerkelijke na-oorlogse geschiedenis. Musserts stoel arriveerde maandagmiddag 8 mei 2017 bij het Stadsmuseum in hartje Almelo. Een geschenk van Harry Fekkers. De sinds 1988 in het Limburgse Eijsden wonende en werkende oud-Almeloër kreeg de stoel in 1969 in bezit. Hij studeerde toen aan de TH Twente.
“Toen ik in 1969 verhuisde van een kamer op de campus naar een kamer in de stad, had ik een bureaustoel nodig. Mijn vader heeft mij toen zijn oude bureaustoel gegeven, die van Mussert, want die was nog prima”, weet Fekkers nog.

1944
De geschiedenis van de stoel begint in 1944.
Nederland zucht onder het juk van de Duitse bezetter, maar de geallieerde bevrijders rukken snel op. Dat leidt op 5 september tot ‘Dolle Dinsdag’; Nederlanders gaan massaal de straat op om de komende bevrijding alvast te vieren. Collaborateurs en NSB’ers raken in paniek en vluchten naar Oost-Nederland en Duitsland. Mussert, de baas van de Nederlandse nationaal-socialisten, verplaatst zijn hoofdkantoor van Utrecht naar Almelo, waar hij zijn intrek neemt in de Bellinckhof, een landhuis van de textielfamilie Ten Cate. Niet ver van de grens, voor het geval hij verder moet vluchten.

NSB-baas Mussert in het midden bij zijn arrestatie op 7 mei 1945 in Den Haag

Bevrijding
Mussert zetelt er tot 2 april 1945.
Twee dagen later volgt de bevrijding voor Almelo. De inventaris van de Bellinckhof wordt door de Nederlandse staat in beslag genomen en bij de gemeente in beheer gegeven. “Die had overal tekort aan, dus die spullen werden gewoon voor de eigen ambtenaren gebruikt. Dat ze van NSB’ers geweest waren, speelde geen rol”, vertelt Hans Krol van de Historische Kring, die de stoel naar Almelo haalde.
Fekkers: “Zo belandde de bureaustoel van Mussert bij de dienst Gemeentewerken. Mijn vader werd daar in 1954 opzichter bij de Dienst Wederopbouw. Een aantal jaren later werd hij hoofd van de afdeling en kreeg hij de beste bureaustoel die er beschikbaar was, de stoel van Mussert uit de Bellinckhof.”

Ik heb er mijn studie aan de toenmalige TH op afgemaakt en hem later in mijn hobbykamer gebruikt. Hij zat voortreffe­lijk.

Harry Fekkers

Opslagdepot
Begin jaren 60, als de gemeente haar ambtenaren met een modernere kantoorinventaris verblijdt, belandt de stoel in het gemeentelijk opslagdepot.
“Mondjesmaat konden medewerkers de oude spullen overnemen”, aldus Fekkers. Zo kwam zijn vader in het bezit van de stoel, waarop hij later een groot deel van zijn Enschedese studententijd doorbracht. Tot voor kort, althans. Toen hij hoorde van Het Verzet Kraakt, was het moment daar om de stoel naar Almelo terug te brengen.
“Waar hij historisch gezien het meest op zijn plek is.”

UIT: Tubantia 9 mei 2017